TikTok-claim wacht op Hoge Raad: procedure loopt door terwijl datamisbruik breder blijkt

De collectieve rechtszaak tegen TikTok zit in een volgende fase. Na de regiezitting van 26 januari 2026 bij het Gerechtshof Amsterdam nam het hof op 11 februari een tussenarrest. Daarin stelt het hof de beslissing over het verdere verloop van de procedure uit en koppelt die aan een uitspraak van de Hoge Raad in een andere privacyzaak. Die uitspraak wordt verwacht op 26 juni 2026.

De zaak waar het hof op wacht gaat over Oracle en Salesforce. De Hoge Raad buigt zich in die zaak over hoe AVG-schendingen juridisch worden behandeld in collectieve procedures. Afhankelijk van die uitspraak beslist het Gerechtshof Amsterdam of de TikTok-zaak terugverwezen wordt naar de rechtbank of bij het hof blijft. Dat klinkt als stilstand, maar de procedure loopt ondertussen wél gewoon door.

Stichting Take Back Your Privacy (TBYP) moet vóór 24 maart 2026 een schriftelijke toelichting indienen. Daarin maakt de stichting onderscheid tussen vorderingen die zijn gebaseerd op de AVG en vorderingen op andere juridische grondslagen, zoals onrechtmatige daad. TikTok moet hier uiterlijk 12 mei op reageren. Daarna volgt een nieuwe beslissing over de koers. De aanpak van meerdere juridische grondslagen – die al eerder in de zaak bewees werkt – geeft de procedure veerkracht, ook als de Hoge Raad ongunstig oordeelt over de AVG-grondslag.

Drogisten sturen gevoelige data door naar TikTok en andere techbedrijven

Terwijl de juridische molen draait, brengt onderzoeksplatform Investico nieuwe informatie naar buiten die aantoont dat het probleem groter is dan TikTok alleen. Nederlandse drogisten blijken op grote schaal gevoelige persoonlijke informatie door te sturen naar techbedrijven, waaronder TikTok, Google en Meta.

Concreet: wie een zwangerschapstest in zijn online winkelmandje plaatst, stuurt die informatie mogelijk automatisch door naar derden. Geen actie vereist van de gebruiker – het winkelgedrag zelf is genoeg. Het gaat om informatie die voor veel mensen tot de meest privé categorie behoort. Medische aankopen, persoonlijke gezondheidsbeslissingen, familiesituaties – dat soort data belandt bij platforms die er commercieel gebruik van maken.

De Consumentenbond, die Stichting TBYP ondersteunt in de TikTok-claim, ziet dit als onderdeel van hetzelfde probleem: de systematische onderschatting van wat er met consumentendata gebeurt. Gebruikers denken dat ze anoniem browsen of gewoon iets bestellen. In werkelijkheid worden hun handelingen gevolgd, geïnterpreteerd en doorgestuurd naar reclamemachines die er een profiel van maken.

Wat de claim inhoudt voor wie meedoet

De vordering in de TikTok-zaak bedraagt minimaal 2 miljard euro, te verdelen onder de getroffen kinderen. Daarboven wordt geëist dat TikTok de winst die via onrechtmatig handelen werd gemaakt uitbetaalt als schadevergoeding. Bij een positieve uitspraak of schikking volgt compensatie. Bij een negatieve uitspraak hoeven deelnemers niets te betalen – deelname is gratis en zonder financieel risico.

De kern van de vordering: TikTok verzamelde op grote schaal persoonsgegevens van kinderen zonder toestemming van ouders, gaf opzettelijk onduidelijke informatie over privacy- en consumentenrechten, en stelde kinderen bloot aan gerichte content op basis van profielen die zonder hun medeweten werden opgebouwd. Dat profiel bevat niet alleen interesses maar ook ingeschatte leeftijd, seksuele voorkeur en gedragspatronen, afgeleid uit welke video’s een kind overslaat en welke het uitkijkt.

De zaak wordt gevoerd door Stichting Take Back Your Privacy, met de Consumentenbond als wervende partij. De Consumentenbond ontvangt daarvoor een vergoeding van de stichting. Voor deelnemers zelf verandert er op dit moment niets – zij worden op de hoogte gehouden van de voortgang.

De bredere betekenis van het tussenarrest

Een tussenarrest klinkt als vertraging, maar het signaleert ook dat het hof de zaak serieus neemt en de juridische vragen zorgvuldig wil behandelen. De koppeling aan de Hoge Raad-uitspraak over Oracle en Salesforce is strategisch relevant: die zaak kan de juridische weg vrijmaken voor AVG-gebaseerde claims in collectieve procedures.

Als de Hoge Raad op 26 juni een gunstige uitspraak doet, vallen de AVG-grondslagen in de TikTok-zaak mogelijk ook vrij. Dan heeft Stichting TBYP ineens twee sporen waarop kan worden gevorderd: de AVG-schendingen én de bredere onrechtmatige daad. Die combinatie maakt de positie van TikTok juridisch sterker aangevochten dan wanneer slechts één grondslag speelt.

Voor de marketingsector en techplatforms geldt ondertussen hetzelfde als eerder gold: de uitkomst van deze zaak bepaalt of dataverzameling zonder transparantie een acceptabel bedrijfsmodel blijft in Nederland. Het hof heeft al vastgesteld dat immateriële schade collectief vorderbaar is. De vraag die resteert is hoe hoog de rekening wordt en wie hem betaalt.

De volgende formele stap is de schriftelijke toelichting van Stichting TBYP vóór 24 maart. Daarna volgt de reactie van TikTok in mei. Pas na die wisselwerking beslist het hof hoe de procedure verdergaat – met of zonder de uitkomst van de Hoge Raad als kompas.